Popune budA?etskih rupa: Dug vlada u BiH prema komercijalnim bankama dostigao vrijednost od 2,25 milijardi KM

17.04.2018 10:03
77777777777
 

Komercijalne banke, koje posluju na teritoriji Bosne i Hercegovine, su najveA�im dijelom strane banke iz Austrije, Italije, Njemacke, Hrvatske, TurskeA� te drugihA� zemalja. Banke u Bosni i Hercegovini koje su sa veA�inskim privatnim stranim kapitalom drA?e viA?e od A�91% BH trA?iA?ta.

VeA�ina drA?ava se zaduA?uje iz niza razloga kao A?to su prjeA?avanje rasta poreza, umanjivanje posljedica recesije, finansiranje novih investicija, umanjivanje posljedica prirodnih nepogoda i dokA� Bosna i Hercegovina, u posljednjih desetak godina, veA�inu svoga zaduA?ivanja usmjerava u javnu potroA?nju, a mnogo manje novca posuA�ivalo se radi kapitalnih investicija ili znaA?ajnih infrastrukturnih projekata.

Osim zaduA?ivanja kod meA�unarodnih finansijskih institucija, znaA?ajan dio zaduA?ivanja otpada na neodrA?ivo, skupo, viA?estruko negativno unutraA?nje i komercijalno zaduA?ivanje, uzimanjem kratkoroA?nih kredita, emisijom obveznica i trezorskih zapisa. Ovakva vrsta zaduA?ivanja su viA?estruko A?tetna. Prvo, vlade nemaju nikakav motiv niti obavezu da rade bilo kakve reforme,A� jer za razliku od meA�unarodnih finansijskih institucija (npr MMF ili Svjetska banka) koje finansiranje uslovljavaju provoA�enjem odreA�enih reformi, komercijalne banke to ne traA?e. Drugo, ovakva vrsta kreditiranja je mnogo skuplja i A?tetnija za BH privredu, jer su kamatne stope veA�e, otplata brA?a, budA?eti time izloA?eniji, a kreditiranje je u pravilu u domaA�oj valuti.

Na slici 1. dat je A?estogodiA?nji pregled zaduA?ivanja vlada u BiH (prije svega vlada FBiH i RS) kod komercijalnih banaka, gdje je vidljivo da je vrijednost toga duga u 2017. bila dvije milijarde i dvije stotine pedest miliona KM, uz rapidan rast u posljednje tri godine u vrijednosti od 390 miliona KM ili 21% (!).

Kamatne stope zaduA?ivanja do 5 posto

Vlada Federacije BiH je u toku 2016. godine donijela tri odluke o zaduA?ivanju putem emisije obveznica u iznosu od 140 miliona KM, s rokom dospijeA�a 3 i 5 godina i kamatnom stopom od 1,85 do 3,40%. TakoA�e, Vlada Federacije BiH je donijela trinaest odluka o zaduA?ivanju putem emisije trezorskih zapisa u iznosu od 321 milion KM, s rokom dospijeA�a od 3 do 12 mjeseci uz kamatnu stopu od -0,006 do 1,15%. Zbir ova dva zaduA?enja iznosi 461 milion KM tokom jedne godine.

Republika Srpska u toku 2016. godine emitovala je osam emisija dugoroA?nih obveznica u svrhu finansiranja budA?etskih izdataka u nominalnom iznosu 282 miliona KM, s rokom dospijeA�a od 3 do 10 godina i kamatnom stopom od 3,50 do 5,00%. TakoA�e, Vlada, tj. ministar finansija Republike Srpske je u 2016. godini donio deset rjeA?enja o emisiji trezorskih zapisa Republike Srpske, u ukupnom iznosu od 185 miliona KM, uz kamatnu stopu od 0,10 do 2,71%. Zbir ova dva zaduA?enja iznosi 467 miliona KM tokom jedne godine.

clonidine for cheap, lioresal online

Kumulativno, Vlada Federacije BiH i Vlada Republike Srpske tokom 2016. po osnovu trezorskih zapisa i obveznica zaduA?ile su se za 928 miliona KM (!). Poseban problem jeste viA?egodiA?nji trend rasta zaduA?ivanja u stotinama miliona KM godiA?nje, A?to se nastaviloA� u 2017. i planira se i u 2018.godini.

Trend zaduA?ivanja kod komercijalnih banaka zapoA?ele su i kantonalne vlade. Tako jeA� Vlada Kantona SarajevoA� u 2017. izvrA?ila jednu emisiju trezorskih zapisa od oko 14 miliona KM za kapitalnu investiciju.Bitno je i pojasniti da su obveznice duA?niA?ki vrijednosni papir koji izdavaoca ili emitenta obavezuje na povrat posuA�enih sredstava u odreA�enom vremenskom roku sa unaprijed odreA�enom kamatom, isplaA�uje periodiA?no ili se pribraja glavnici te se isplaA�uje po dospijeA�u. U suA?tini se radi o ugovoru o kreditu A?iji je izdavalac drA?avaA� te taj kredit sluA?i kao sredstvo plaA�anjaA� poreza ili neka druge vrste daA?bine drA?avi. DrA?ave ih obiA?no izdaju kako bi platile dugoroA?ne, velike i skupe projekte kao A?to je, za primjer, izgradnja cesta. MeA�utim, u BiH sluA?e da popune budA?etske rupe.

ZaduA?ivanje nastavljeno i u 2018.

Ministarstvo finansija Republike Srpske je planiralo u 2018. ukupno zaduA?enjeA� u iznosu od 338 miliona KM. U prvom kvartalu 2018.gA� planirano je 145 miliona KM, ali zbog otkazivanja dvije emisije trezorskih zapisa, do kraja marta 2018. zaduA?enost Republike Srpske je iznosila 120 miliona KM.

Vlada Federacije je, tokom 2018., planirala zaduA?enje od 180 miliona KM iskljuA?ivo za finansiranje izdataka u BudA?etu. Donesene su A?etiri Odluke o zaduA?enjima, prva za zaduA?enje putem trezorskih zapisaA� od 30 miliona KM s rokom dospijeA�a od 91 dan, druga od 110 miliona s rokom od 182 dana i joA? dvije Odluke o zaduA?enjima putem obveznica u iznosu od 20 miliona KM s rokom dospijeA�a tri do pet godina.

(TIP)

[Otvori sve članke iz ove rubrike]

Najnovije iz rubrike!

Morate biti prijavljeni kako bi mogli komentarisati Prijava

NAPOMENA: Komentari odražavaju stavove njihovih autora, a ne stavove Tip.ba. Molimo korisnike da se suzdrže od vrijeđanja, psovanja i vulgarnog izražavanja. Zadržavamo pravo na provedbu cenzure ili potpuno brisanje komentara bez najave i objašnjenja. Zbog velikog broja komentara, naš portal nije dužan pravovremeno obrisati sve komentare koji krše pravila. Kao čitalac također prihvatate mogućnost da među komentarima mogu biti pronađeni sadržaji koji mogu biti u suprotnosti sa vašim vjerskim, moralnim i drugim načelima i uvjerenjima.
Čitatelji registrovani u sistemu za komentare prethodne platforme mogu se registrovati ili prijaviti putem DISQUS, Facebook, Twitter ili Google+ korisničkih računa, koristeći novi, gore predstavljeni obrazac.